“Тәуелділікті тиімді емдеу: көмек пен қолдауды бүгіннен табыңыз!”
Психобелсенді заттарға тәуелділік — созылмалы және қайталанатын ауру. Сондықтан тәуелділікті емдеу — әртүрлі бағыттағы мамандар: наркологтар, психологтар және психотерапевтер қатысатын ұзақ әрі күрделі үдеріс.
Тәуелділікті емдеудің негізгі мақсаты — тәуелділіктен зардап шегетін адамның мінез-құлқын өзгерту. Осындай өзгерістің нәтижесінде белгілі бір заттарға немесе мінез-құлықтың патологиялық түрлеріне (ойынға, компьютерге тәуелділік және т.б.) тәуелділікті жеңу қабілеті қалыптасады.
Тәуелділікті емдеу қалай жүргізілуі керек?
Тәуелділікті емдеудің тиімді болуы үшін бірқатар қағидалар әзірленген. Олардың кейбірі:
- Ғылыми тәсіл. Тәуелділікті емдеу ғылыми зерттеулерден алынған білім мен жалпы қабылданған клиникалық тәжірибеге негізделуі керек.
- Жеке тәсіл. Емдеу әр пациенттің нақты қажеттіліктеріне бейімделіп, жеке жүргізілуі керек.
- Кешенділік. Емдеу тек дәрілік терапияны ғана емес, психологиялық және әлеуметтік қолдауды, сондай-ақ салауатты өмір салтын қалпына келтіруге көмекті қамтуы керек.
- Үздіксіздік. Емдеу үздіксіз жүргізіліп, заттарды қолданудан бас тартудан немесе мінез-құлықты өзгертуден бастап қоғамға қайта бейімделуге дейінгі сауығу үдерісінің барлық кезеңдерін қамтуы керек.
- Кемсітушілікке жол бермеу. Емдеу адам құқықтарын құрметтеу және жынысына, жасына, нәсіліне, ұлтына, дініне, әлеуметтік жағдайына және басқа да белгілеріне байланысты кемсітпеу қағидаларына негізделуі керек.
Тәуелділікті емдеудің көптеген бағдарламалары бар, алайда олардың барлығы дерлік әдетте детоксикация кезеңінен басталады. Детоксикацияның өзі тәуелділікке байланысты психологиялық, әлеуметтік және мінез-құлық мәселелерін шешпейді, сондықтан әдетте сауығуға қажетті тұрақты мінез-құлық өзгерістеріне әкелмейді. Осы себепті детоксикациядан кейін оңалту кезеңі жүргізілуі керек.
Тәуелділікті емдеу нені қамтиды?
Тәуелділікті емдеуде дәрілік терапия маңызды орын алады. Емдеудің әр кезеңінде әртүрлі дәрілер пайдалы болуы мүмкін: тоқтату синдромын емдеу, қайталанудың алдын алу және қатар жүретін психикалық бұзылыстарды емдеу.
Психоәлеуметтік ем — тәуелділікті емдеудің маңызды бөлігі. Ол мінез-құлықты өзгертуге, күйзелісті және қайтадан аурудың қайталануын туындатуы мүмкін басқа жағдайларды басқару дағдыларын қалыптастыруға бағытталған.
Емдеудің бүкіл үдерісі бойында уәжді күшейту маңызды құрамдас болып табылады. Ол адамдардың өз мінез-құлқын өзгертуге, емдеуді бастауға және жалғастыруға дайындығын барынша пайдалануға мүмкіндік береді.
Отбасылық терапия адамдарға отбасының жалпы қызметін жақсартып қана қоймай, есірткі және/немесе алкоголь қолдануға және тәуелділіктің басқа түрлеріне әсер ететін қарым-қатынастың тиімсіз үлгілерін түсініп, жоюға көмектеседі.
Тәуелділікті емдеуде он екі қадамдық бағдарлама кеңінен таралған. Бұл терапия әдетте 12 апталық кездесулер түрінде өткізіледі («Анонимді маскүнемдер», «Анонимді есірткіге тәуелділер»). Мұндай бағдарламалар медициналық ем болып саналмайды, бірақ әлеуметтік қолдау көрсетеді.
Тәуелділікті емдеп жазуға бола ма?
Иә. Тәуелділік созылмалы ауру болғанымен, тұрақты ремиссияға қол жеткізуге болады. Емдеу адамдарға өз өмірін қайтадан бақылауға алуға мүмкіндік береді.
Аурудың қайталануы емнің тиімсіз болғанын білдіре ме?
Жоқ. Тәуелділіктің созылмалы сипаты кейбір адамдарда аурудың қайталануы немесе есірткіні тастауға тырысқаннан кейін қайта қолдануы сауығу үдерісінің бір бөлігі болуы мүмкін екенін білдіреді. Есірткі қолдану кезіндегі қайталану жиілігі басқа созылмалы аурулардағыдай. Адамдар емдеу жоспарын ұстануды тоқтатып, мамандардың ұсынымдарын орындамаса, ауру қайталануы мүмкін. Адамда ауру қайталанса, емдеуді мүмкіндігінше тезірек қайта бастау қажет.
Аурудың қайталануы — сауығудың қалыпты бөлігі, бірақ кейбір адамдар үшін ол өте қауіпті, тіпті өлімге әкелуі мүмкін. Адам ұзақ уақыт есірткі қолданбаса, ағзасы есірткінің бұрынғы әсер деңгейіне дайын болмайды, бұл артық дозалануға оңай әкелуі мүмкін.
Адамның жоғары уәжі мен оңалту шаралары үйлескен жағдайда адамдар толыққанды өмір сүруге мүмкіндік беретін сапалы әрі тұрақты ремиссияға қол жеткізе алатынын атап өту қажет.
Менталдық денсаулық клиникасында тәуелділікті емдеу қанша тұрады?
Тәуелділікті емдеу құны пациент ауруының ауырлық дәрежесі ескеріліп, қатаң түрде жеке есептеледі.
Нарколог дәрігердің кеңесіне жазылу нөмірі: 8 (708) 425-25-57
Қабылдауды психиатр-нарколог, медицина ғылымдарының кандидаты, 15 жылдан астам жұмыс тәжірибесі бар, «Астана медицина университеті» КеАҚ психиатрия және наркология кафедрасының доценті Кусаинов Алмас Абихасович жүргізеді.
Мамандануы: психиатрия (эндогенді және экзогенді психикалық бұзылыстарды емдеу), шекаралық психиатрия (невроздар, депрессиялар, паникалық шабуылдар), тәуелділіктің химиялық түрлері, алкоголизм және нашақорлық.
1 монографияның және ЖАК пен БҒСБК рецензиялайтын журналдардағы 30-дан астам мақаланың авторы, халықаралық ғылыми-зерттеу журналдарындағы (Q1 және Q2) мақалалардың бірлескен авторы.
Психикалық бұзылыстарды диагностикалау, емдеу және оңалту мәселелеріне арналған, Медициналық білім беру және ғылымның инновациялық технологиялары республикалық орталығы бекітіп, баспаға ұсынған 10-нан астам әдістемелік ұсынымның, сондай-ақ бірқатар клиникалық хаттамалардың авторы.
ICAP I ұлттық тренері (тәуелділіктер саласындағы бірінші деңгейлі халықаралық маман сертификаты).
«The Regional Training of trainers on advanced level Universal treatment Curricula Dubai UEA (23-31 July 2019)» қатысушысы.
WhatsApp
Telegram